Ochrona przeciwpożarowa na stanowisku pracy biurowej

ochrona przeciwpożarowa

Wszędzie tam, gdzie wydzielanie energii mechanicznej lub elektrycznej prowadzi do produkcji ciepła bardzo łatwo o niekontrolowany zapłon, dlatego należy zawsze mieć się na baczności i zawczasu przyswoić wiedzę, która uchroni nas przed podobnymi incydentami.

W nowoczesnym świecie na każdym kroku otaczają nas urządzenia elektroniczne służące nam do pracy, nauki, a także rozrywki, gdzie wystarczy zaledwie chwila nieuwagi, jakaś nieprzewidziana awaria lub niepożądana dostępność wilgoci w pobliżu instalacji, a jedno zwarcie może zaprószyć iskrę, która wznieci pożar w całym pomieszczeniu. Podobnie z resztą podczas symbolicznej przerwy na papierosa, nierozważnie wyrzucony na ziemię, niedogaszony niedopałek również może okazać się zarzewiem poważnego zagrożenia. Należy w tym przypadku wdrożyć takie procedury prewencyjne, które zapewnią bezpieczeństwo możliwie jak największej ilości pracowników. Koniecznością jest zapewnienie optymalnych warunków ochrony przed incydentami zagrażającymi ich życiu lub zdrowiu.

Każdy taki obiekt powinien być wyposażony w co najmniej dwa rodzaje gaśnic, do których należy zapewnić swobodny dostęp każdemu pracownikowi. Wykorzystywany sprzęt powinien mieć pokrycie odpowiednich certyfikatów i/lub aprobat uznanych ekspertów. Spośród sprzętu gaśniczego możemy wyróżnić m.in.:

  • gaśnicę CO2 (zwaną popularnie śniegową) – zawiera skroplony dwutlenek węgla, który osiąga ujemne temperatury w wyniku gwałtownego rozprężenia, można ją stosować np. do urządzeń pod napięciem, natomiast nie znajduje zastosowania do gaszenia ludzi, którym takie zimno mogłoby wyrządzić poważną krzywdę,
  • gaśnicę proszkową – wyrzuca drobny proszek gaśniczy, odcinający dopływ tlenu do palącej się powierzchni, może zawierać różne rodzaje proszków np. węglanowy i fosforanowy, z których ten drugi odznacza się większą odpornością na wstrząsy i wilgoć, nie zaleca się stosowania ich na urządzeniach elektronicznych z uwagi na możliwość dokonania trwałych uszkodzeń,
  • gaśnicę wodną pianową/mgłową/płynową – wykorzystuje ekologiczną pianę gaśniczą lub mgłę wodną, opróżnianą przy pomocy sprężonego gazu, rozproszona ciecz ma dzięki temu większą powierzchnię kontaktu z obiektem gaszonym i lepszą penetrację skupionych materiałów, nie nadaje się jednak do gaszenia urządzeń pod napięciem z uwagi na przewodnictwo elektryczne wody ani tłuszczów spożywczych, sodu, potasu, karbidu lub wapna palonego z powodu chemicznej reakcji wzrostu temperatury lub wydzielania palnych gazów,
  • gaśnicę tetrową – jej środkiem gaśniczym jest czterochlorek węgla, którego opary są szkodliwe dla człowieka, dlatego zaleca się jej stosowanie tylko w dobrze wentylowanych pomieszczeniach, nie należy stosować jej na metalach nieżelaznych, ponieważ skutkuje to powstawaniem silnie trującego fosgenu.

 

W zależności od rodzaju gaszonego przedmiotu lub substancji, możemy podzielić pożary na następujące typy:

  • materiały stałe, pochodzenia organicznego, przy których spalaniu można zaobserwować zjawisko żarzenia,
  • ciecze palne, w tym materiały topiące się w procesie palenia np. plastiki,
  • gazy palne,
  • metale palne,
  • pożary występujące w obrębie urządzeń elektrycznych pod napięciem,
  • tłuszcze spożywcze i oleje w urządzeniach kuchennych.

 

W każdym z tych przypadków należy użyć nieco innych środków zapobiegawczych. Każda gaśnica posiada stosowne oznaczenia, po których możemy sprawnie zweryfikować, do których z wyżej wymienionych typów dany model znajdzie zastosowanie, jaka jest jego pojemność, pod jak dużym ciśnieniem jest jego zawartość itp. Stosując nieodpowiednie środki, możemy doprowadzić do podsycenia i rozprzestrzeniania się ognia, co z kolei zaowocuje większymi stratami lub odniesieniem poważnych obrażeń, dlatego należy zachować szczególną ostrożność przy ich doborze.

Następnie należy zadbać o dostępność specjalnych dróg ewakuacyjnych (przewidzianych już na etapie rozwiązań konstrukcyjnych budynków), którymi w przypadku nagłego zagrożenia nie tylko ze strony pożaru, ale także np. kataklizmów naturalnych można się skutecznie wydostać. Pomieszczenia biurowe powinny być ponadto właściwie wentylowane stałym dopływem świeżego powietrza w celu zapobieżenia zatruciem szkodliwymi gazami lub zaczadzeniem i ułatwienia ewentualnej ewakuacji. Po wydostaniu się z budynku należy bezzwłocznie wezwać straż pożarną, wybierając prosty do zapamiętania numer 998.

Biuro powinno być wyposażone w czujniki dymu o szybkim czasie reagowania. Kiedy zauważymy dym lub poczujemy śladowe ilości ulatniającego się gazu, powinniśmy zaopatrzyć się w maseczkę umożliwiającą swobodne oddychanie lub przybrać pozycję pochyloną jak najniżej pamiętając, że powietrze jest czystsze bliżej podłogi, kiedy cięższe powietrze opada na dół. Jeżeli nie jesteśmy w stanie opuścić pomieszczenia za pomocą konwencjonalnych dróg np. przez drzwi frontowe, należy skorzystać z okna wybijając szybę i zabezpieczając ostre krawędzie miękkim, izolującym materiałem np. kocem, ręcznikiem itp.

Należy dokonywać regularnych konserwacji używanych urządzeń i zadbać o to, by spełniały standardy bezpieczeństwa, lub były wykonane z tworzyw ognioodpornych. Niedopuszczalne jest przeciążanie sieci elektrycznej nadmierną eksploatacją lub przekraczanie dopuszczalnego natężenia bezpiecznika. Nieużywane gniazdka najlepiej odłączyć od sieci, a kable zabezpieczyć izolującą gumą i materiałowym oplotem, chroniącym przed uszkodzeniami mechanicznymi i plątaniem. Nie zaleca się także ich prowadzenia pod dywanami lub wykładziną narażoną na zapłon. Dobrą praktyką jest odpowiednia impregnacja powierzchni łatwopalnych np. tkanin i drewna specjalnymi lakierami, natryskami lub farbami i wzniesienie ogniochronnej zabudowy przewodów i tras kablowych oraz zabezpieczenie konstrukcji budowlanych.

Do wiadomości każdego pracownika powinny być podane plany ewakuacyjne. Powinni również przejść obowiązkowe szkolenia BHP i zapoznać się z treścią dokumentu, zawierającego instrukcje bezpieczeństwa przeciwpożarowego oraz zaznajomić z elementami wewnętrznego systemu bezpieczeństwa tj. alarmami i procedurami. Według art. 209 Kodeksu Pracy spośród nich pracodawca powinien wyznaczyć ludzi odpowiedzialnych za konkretne zadania związane z ochroną i konserwacją urządzeń, udzielaniem pierwszej pomocy lub np. asekurowaniem ewakuacji i kwestiami przeciwpożarowymi. Ponadto pracodawcy są zobowiązani zastosować się do wymogów ustawy z 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, która zawiera między innymi obowiązek informacyjny oraz szereg innych zaleceń natury technicznej.